EPD BELGESİ ve STANDARTLAR

EPD BELGESİ ve STANDARTLAR

EPD PROGRAM OPERATÖRLERİ

ISO 14025 standardı ürünlerin yaşam döngüsü boyunca ortaya çıkan çevresel performansını nicel veriler ile sunan Tip III çevre beyanlarının prensip ve prosedürlerini açıklar. Böylece aynı işlevi yerine getiren farklı ürünlerin kıyaslamalarına olanak sağlanmaktadır. EPD Belgeleri ancak bir EPD kurumu olarak açıklayabileceğimiz EPD Program Operatörü altında doğrulanıp yayınlandığı zaman geçerli bir çevre beyanı haline gelmektedir.

 

EPD Program Operatörleri yine ISO 14025 standardına göre kurulmuş olan bünyesinde EPD Belgesi kayıtlarını yapan, EPD Belgesini kamuya açık olan web sitesinde yayınlayan ve doğrulama süreçlerinin bağımsızlığından sorumlu olan kuruluşlardır. Her EPD Program Operatörü kendi iç tüzüğü niteliğinde olan bir General Programme Instruction yayınlar ve buna göre işlevini şeffaf bir biçimde sürdürür. Her farklı EPD Program Operatörünün farklı işleyiş biçimi yapısı olabilir. 

 

Bazı EPD Program Operatörleri sadece EN 15804 normu uyumlu Yapı Malzemeleri için EPD Belgeleri yayınlarken, diğer EPD Program Operatörleri bünyelerinde yayınladıkları PCR – Product Category Rules’a göre farklı ürün gruplarından EPD Belgeleri yayınlayabilmektedirler. 

PCR - PRODUCT CATEGORY RULES

Product Category Rules kısaca PCR, Türkçe “Ürün Kategori Kuralları” anlamına gelmekte ve EPD Program Operatörlerinin en önemli dayanak noktalarıdır. ISO 14025 standardı bir ürüne EPD Belgesi yapılabilmesi için, o ürün grubuna nasıl LCA - Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi yapılır sorusuna cevap veren ve o ürün grubu için bir Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi metodolojisi bildiren PCR dokümanlarını zorunlu tutmaktadır. Bir başka deyişle EPD Belgelerinin yapılabilmesi için ürüne özel Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi çalışması yapılmalı; bu Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi yapılabilmesi için ise, EPD Program Operatörü tarafından yine o ürün grubuna özel PCR oluşturulmuş olması gerekmektedir. EPD Belgesi kayıt altına alınıp yayınlanmadan önce Bağımsız Doğrulayıcılar EPD Belgesi ve Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi raporlarını bu PCR’a göre kontrol edip doğrularlar. PCR dokümanı olmayan bir ürün grubu için doğrulama söz konusu olamayacağından EPD Belgesi yayınlanması da söz konusu değildir.

 

PCR’ın bir diğer önemli özelliği ise, aynı gruba ait olan ve aynı işlevi olan ürünlerin Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi çalışmaların birbirine uygun olarak yapılmasına olanak sağlamasıdır. Aynı metodoloji takip edildiğinde farklı üreticilerinin benzer ürünlerine yapılan EPD Belgesi, bu iki ürünün çevresel performansının kıyaslanabilir ve yorumlanabilir olmasını sağlar.

LCA – YAŞAM DÖNGÜSÜ DEĞERLENDİRMESİ

Life Cycle Assessment kısaca LCA, Türkçe “Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi” ISO 14040 ve ISO 14044 standartlarınca tanımlanmış ve bu standartlar ile metodolojisi açıklanmış çalışmalardır. Ürünün veya servisin tüm aşmalarından meydana gelen çevresel etkilerin hesaplanması ve raporlanması için gereklilik ve prensipleri tanımlamaktadır. Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi çalışmaları ISO 14040 ve ISO 14044 standartlarına göre yapıldığı sürece tüm ürünler için uygulanabilmektedir. Ancak Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi yapılmış olması EPD Belgesi alınabileceği garantisi vermemektedir. EPD Belgesi oluşturulabilmesi için Yaşam Döngüsü Değerlendirmesinin aynı zamanda PCR’a uygun yapılması ve bir EPD Program Operatörü bünyesinde bağımsız doğrulama sürecinde bulunması gerekmektedir.

Lca Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi

Ürünler; hammadde temini, nakliye, ara ürün üretimi, nakliye, son ürün üretimi, paketleme, kullanım, bertaraf ve yaşam sonu olmak üzere farklı yaşam döngüsü aşmalarından geçmektedir. Bu her aşamada ise enerji tüketimi, kaynak tüketimi, fosil yakıt tüketimi oluşmakta ve aynı zamanda hava, su ve toprağa kirletici emisyonları yapılmaktadır. Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi ile bu her aşamadan meydana gelen çevresel etki göstergeleri ayrı ayrı hesaplanabilmektedir.